Befason presidenti i Iranit, kërkon falje për sulmet
Presidenti i Iranit, Masoud Pezeshkian, i habiti shumë liderë kur u kërkoi falje fqinjëve të Iranit për sulmet e fundit kundër tyre, gjatë një fjalimi të mbajtur të shtunën në mëngjes si pjesë e udhëheqjes së përkohshme të vendit.
Kërkimet e faljes midis shteteve janë të rralla, veçanërisht gjatë konfliktit aktiv, dhe formulimi binte në sy. Udhëheqësit zakonisht shprehin “keqardhje” ose distancohen nga përgjegjësia, shkruan BBC.
Në vend të kësaj, Pezeshkian pranoi drejtpërdrejt se vendet fqinje ishin shënjestruar dhe tha se forcave iraniane tani u ishte kërkuar të ndalonin së sulmuari ato, përveç nëse sulmet ndaj Iranit nisin nga territori i tyre.
“E konsideroj të nevojshme t’u kërkoj falje vendeve fqinje që u sulmuan”, tha ai. “Ne nuk kemi ndërmend të pushtojmë vendet fqinje.”
Vetëm kjo ngre pyetjen e parë: a ishte kjo një kërkimfalje e vërtetë dhe pse tani?
Një mundësi është që udhëheqja e përkohshme po përpiqet të përmbajë pasojat në zgjerim të rajonit.
Disa vende në rajon janë përfshirë në konflikt pas sulmeve të nisura nga Shtetet e Bashkuara dhe Izraeli të shtunën, më 28 shkurt.
Pezeshkian sugjeroi që këto sulme u kryen sipas udhëzimeve “të qëlloni me dëshirë”, pasi vala fillestare e sulmeve vrau komandantë të lartë iranianë dhe prishi strukturat qendrore të komandës.
Duke kërkuar falje, ai mund të jetë duke u përpjekur të sinjalizojë se Teherani nuk dëshiron ta përshkallëzojë luftën në një konfrontim më të gjerë rajonal.
Mesazhi gjithashtu pranon në mënyrë implicite një realitet politik: edhe nëse disa vende fqinje lejojnë forcat amerikane të veprojnë nga bazat në territorin e tyre, Irani rrezikon ta izolojë veten më tej nëse i shënjestron ato hapur.
Por nëse kërkimfalja përkthehet në politikë është shumë më pak e qartë.
Raportet nga rajoni tregojnë se sulmet e lidhura me Iranin ose forcat e tij nuk janë ndalur ende. Katari dhe Emiratet e Bashkuara Arabe thanë të shtunën pasdite se kishin kapur raketa që i kishin në shënjestër.
Nëse sulme të tilla vazhdojnë, kjo ngre një pyetje më të thellë në lidhje me kontrollin brenda strukturës së përçarë të lidershipit të Iranit.
Që kur vala e parë e sulmeve vrau figura kyçe, përfshirë Udhëheqësin Suprem Ajatollah Ali Khamenei, vendimmarrja është zhvendosur në duart e një këshilli të përkohshëm udhëheqës.
Në teori, kjo strukturë u jep figurave si Pezeshkian më shumë ndikim sesa kishin më parë nën një sistem të dominuar nga një autoritet i vetëm suprem.
Megjithatë, në praktikë, aftësia për të kontrolluar institucione të fuqishme ushtarake dhe të sigurisë, siç është Garda Revolucionare, mbetet e pasigurt.
Nëse sulmet e lidhura me Iranin ndaj shteteve fqinje vazhdojnë pavarësisht deklaratës së presidentit, kjo do të sugjeronte ose ndërprerje të komunikimit ose rezistencë nga fraksionet që nuk janë të gatshme të zvogëlojnë konfrontimin.
