Kultivimi i mikrobimëve, praktikë e re me vlerë të lartë ushqyese
Kërkesa në rritje për ushqime të shëndetshme dhe me vlera të larta ushqyese ka nxitur fermerët që të eksperimentojnë me kultura të reja. Ndër to, mikrobimët po zënë gjithnjë e më shumë vend edhe në vendin tonë, sidomos në gastronominë moderne. Edhe pse ende jo shumë të njohura për konsumatorin e gjerë, këto bimë të reja po konsiderohen si “superushqim” për shkak të përqendrimit të lartë të vitaminave dhe mineraleve.
Kultivimi i tyre kërkon hapësira të vogla, kujdes të shtuar dhe njohuri specifike, por mund të jetë një mundësi e mirë për diversifikimin e prodhimit bujqësor.
Në këtë drejtim, Nexhmedin Kryeziu nga fshati Roganë i Komunës së Kamenicës tashmë tre vjet po merret me kultivimin e mikrobimëve, duke eksperimentuar me lloje të ndryshme dhe metoda natyrshme të prodhimit.
Ai për emisionin “Toka” në RTK thotë se interesimi për mikrobimët po rritet gradualisht, megjithatë tregu ende mbetet i kufizuar për shkak të njohurive të pakta rreth tyre.
Sipas Kryeziut, mikrobimët dallohen për vlera të larta ushqyese në krahasim me perimet tradicionale. “Vlerat ushqyese të mikrobimëve, në shumë raste, janë 10 deri në 20 herë më të larta se të perimeve të zakonshme. Ato përmbajnë sasi të lartë mineralesh, vitaminash dhe antioksidantësh, prandaj përdoren gjithnjë e më shumë në gastronomi”, thekson ai.
Numri i llojeve që kultivon varet kryesisht nga farërat që gjenden në tregun vendor. Sipas tij, kjo mbetet një ndër sfidat kryesore për zgjerimin e prodhimit. “Llojet e mikrobimëve që mund t’i kultivojmë janë të shumta, por ne kufizohemi nga farërat që gjenden në tregun tonë. Oferta nuk është e madhe, prandaj edhe prodhimi mbetet i kufizuar,” shprehet Kryeziu për emisionin “Toka” në RTK.
Edhe shitja, sipas tij, nuk është në nivelin e dëshiruar. Ai thotë se gastronomët ende nuk janë mjaftueshëm të informuar për përdorimin e mikrobimëve në kuzhinë. “Kërkesa nuk është aq e kënaqshme, sepse shumë restorante ende nuk i njohin vlerat dhe përdorimin e tyre. Megjithatë, ata që i kanë provuar, vazhdojnë t’i kërkojnë rregullisht”, shton ai.
Krahas mikrobimëve, Kryeziu kultivon edhe një gamë të gjerë erëzash, si dhe rukollë dhe një lloj të rrallë marulle. Ai kujdeset që prodhimi të jetë sa më natyral, duke zbatuar metoda alternative për ushqimin e tokës dhe bimëve. “Për ta ushqyer tokën dhe bimët me kalcium, përdor metoda natyrshme. Mundohem të shmang sa më shumë inputet kimike dhe të ruajë cilësinë e produktit”, thotë ai.
Për sigurimin e vazhdueshëm të erëzave, Kryeziu kultivon edhe bimët amë, nga të cilat më pas siguron prodhim të ri. Edhe këto produkte i shet kryesisht në restorane, ku kërkesa është më e lartë krahasuar me mikrobimët. “Erëzat kanë kërkesë më të madhe, sepse janë më të njohura dhe përdoren çdo ditë në kuzhinë”, thekson ai.
Sa i përket menaxhimit, ai thotë se kultivimi i mikrobimëve dhe erëzave nuk dallon shumë nga kultivimi i perimeve, por kërkon më shumë kujdes në fazat e hershme. Në serrën ku kultivohen këto bimë, vërehen edhe dy pisha, të cilat sipas Kryeziut luajnë rol të rëndësishëm në balancën natyrore. “Pishat ndihmojnë në largimin e insekteve të dëmshme dhe në afrimin e atyre të dobishme. Është një mënyrë natyrshme për ta mbajtur serrën në ekuilibër biologjik”, shpjegon ai.
Ai tregon gjithashtu disa kombinime të bimëve që mund të përdoren për përgatitjen e solucioneve natyrshme mbrojtëse dhe ushqyese. Sipas tij, këto trajtime japin rezultate shumë të mira nëse përgatiten në mënyrë profesionale. “Efikasiteti i trajtimeve natyrshme, kur bëhen si duhet, arrin mbi 90 për qind. Kjo na jep mundësi të prodhojmë shëndetshëm dhe pa përdorim të madh të kimikateve”, përfundon Kryeziu.
