22:47 / E Diele, 25 Tetor 2020

Mjeti i ri i bazuar në inteligjencën artificiale zbulon sulmin në tru për vetëm 4 minuta

Studiuesit nga Houston Methodist Hospital dhe Penn State University kanë zhvilluar një mjet që përdor inteligjencën artificiale për të diagnostikuar një sulm në tru duke analizuar anomalitë në lëvizjet muskulore dhe aftësinë e të folurit të një pacienti, me saktësinë e një mjeku të dhomës së urgjencës.

Mjeti i ri bazohet në inteligjencën artificiale që kërkon vetëm një telefon të zgjuar për identifikimin e një sulmi në tru brenda katër minutash.

“Mjekët duhet të përdorin përvojën e tyre për të përcaktuar në cilën fazë duhet të dërgohet një pacient për një skanim CT. Ne jemi duke u përpjekur të simulojmë ose të imitojmë këtë proces duke përdorur qasjen tonë të të mësuarit në inteligjencën artificiale”, tha James Wang, autori përkatës i studimit, në një deklaratë.

Sipas Organizatës Botërore të Shëndetësisë, sulmet në tru janë shkaku i tretë kryesor i aftësisë së kufizuar dhe shkaku i dytë kryesor i vdekjeve në të gjithë botën. Sulmi në tru është dëmtimi i trurit për shkak të ndërprerjes së furnizimit me gjak.

Pengesa mund të jetë për shkak të një këputjeje ose një bllokimi në një arterie që mbart gjak në tru. Simptomat më të zakonshme të një sulmi në tru janë telashet në të folur, aftësitë njohëse, mpirja e fytyrës dhe gjymtyrëve, si dhe paralizën.

“Kur një pacient përjeton simptoma të një goditje në tru, çdo minutë llogaritet. Por kur bëhet fjalë për diagnostikimin e një goditje në tru, mjekët e dhomave të urgjencës kanë mundësi të kufizuara: dërgoni pacientin për skanime të bazuara në radioaktivitet shpesh të shtrenjta dhe që marrin kohë ose telefononi një neurolog – një specialist i cili mund të mos jetë menjëherë i disponueshëm – për të kryer teste diagnostike klinike”, tha Wang.

Qasja e re e përdorur nga ekipi është e para për të ekzaminuar shfaqjen e goditjes në pacientët e dhomës së urgjencës që dyshohet të kenë një goditje në tru duke përdorur analizën kompjuterike të lëvizjes së fytyrës dhe përpunimin e gjuhës natyrore për të zbuluar parregullsi në zërin ose fytyrën e një pacienti, të tilla si ngatërrimi i fjalës ose rënie të faqes.

Për të trajnuar modelin kompjuterik, u krijua nga autorët një set i të dhënave nga mbi 80 pacientë që pësuan simptoma të goditjes në Spitalin Houston Methodist në Teksas.

Secilit prej këtyre pacientëve iu kërkua t’i nënshtrohej një testi për analizën e të folurit dhe komunikimit njohës të tyre ndërsa po regjistrohej duke përdorur një iPhone.

Kur u testua modeli i bazuar në të dhënat e Houston Methodist, ekipi zbuloi se ai arriti një saktësi prej 79 për qind – e cila është pak a shumë e njëjtë me diagnozën e bërë nga mjekët e urgjencës, të cilët mbështeten në teste shtesë siç janë skanimet me CT.

Sidoqoftë, modeli mund të ndihmojë në ruajtjen e një kohe vendimtare në diagnostikimin e një goditje në tru, me aftësinë për të vlerësuar gjendjen e një pacienti në rreth katër minuta.

Gjetjet e studimit mund të ndihmojnë mjekët e dhomave të urgjencës për të diagnostikuar dhe më e rëndësishmja të vendosin për kursin tjetër jetësor të veprimit që kërkon gjendja e pacientit.

“Ka miliona neurone që vdesin çdo minutë gjatë një goditje në tru. Studimet sugjerojnë që në shumicën e goditjeve, me simptoma të lehta deri të moderuara, një diagnozë mund të vonohet me orë dhe deri atëherë pacienti mund të mos jetë i kualifikuar për trajtimet më të mira të mundshme “, tha Volpi.

Volpi gjithashtu mendoi se pavarësisht nga prania e terapive më të fundit, ilaçeve dhe procedurave për goditje në tru, aspekti diagnostikues është mjaft “primitiv” dhe “i pasaktë”.

“Nëse ne mund të përmirësojmë diagnostikimin në pjesën e përparme, atëherë ne mund t’i ekspozojmë më mirë pacientët e duhur ndaj rreziqeve të duhura dhe të mos humbasim pacientë që potencialisht do të përfitonin,” tha ai.